Konumuz Grappa başlıktan da anlaşılacağı üzere aslında 600 sene önceden günümüze gelen bu brendi ''fakir insanların brendisi'' olarak başlarda çok ilgi görmesede bana göre İtalyan'ların müthiş pazarlama zekası ile günümüzde bırakın fakir insanları neredeyse zengin insanların bile ulaşmakta güçlük çektiği bir içkidir.
Gelelim Grappa'nın yapımına; şarap yapmak için kullanılan üzümlerin kalan sapları ve kabuklarında tam anlamıyla posasının damıtılmasıyla yapılıyor.Parlak ve sert olan grappa önceleri saf alkole benzetilirdi.Ama şarap imalatçıları,değişik bölgelere ve bağlara ait özel üzüm çeşitleriyle yapılan grappaları şişelemeye başladılar.Kimisi gerçekten lezzetli olan bu yeni moda grappalar,özel olarak tasarlanmış şişelerde piyasaya sürülmeye başladı.
Çoğu grappa eskitilmez, yalnız birkaçı iki ve dört sene arası bir süre ahşap fıçılarda olgunlaşmaya bırakılır.Ağacın cinsi,kokuyu ve rengi etkiler.Örnek vericek olursam; kiraz ağacı tatlı,meşe ağacı ise buruk bir tat verir.En iyi grappalar Venedik ve Friuli'de yapılır.
Nardini,Alexunder ve Poli iyi bilinen markalardır.Son zamanlarda hazmettirici içki olarak bir hayli popüler hale gelmiştir.
İçimi sert bir içkidir,genelde soğuk veya oda sıcaklığında içilir,herkes beğenmeye bilir ama daha önce tadıp beğyenmeyenler için tavsiyem;
İtalyanların ''coretto'' dediği gibi espressonun içine ilave ederek keyifli bir şekilde içebilirsiniz...
Herkese merhaba;hemen hemen her alkol muhabbetinde sorulan herkesin ama doğru ama yanlış bilgilere sahip olduğu hakkında belkide dünya üzerinde en fazla efsane üretilmiş ve hala üretilmeye devam eden absent hakkında nokta koyamasamda bir virgül atarak sizi aydınlatmaya çalışacağım :)
Bu yeşil peri hakkındaki efsanelere geçmeden önce başlangıç noktasına hep beraber bir bakalım;
Absentin ortaya çıkışı için çeşitli teoriler vardır. Bunlardan birine göre, ilk kez 1792 yılında Fransız doktor Pierre Ordinaire tarafından ticari amaçlı üretildi. Bazılarına göre ise ilk olarak İsviçre’de ortaya çıktı. Neuchatel'de Mère Henriod tarafından 1740'da yapıldığı söylenir. Rivayete göre İsviçre'nin bazı kantonlarında yerel olarak bu içki tüketilirken yukarıda bahsi geçen doktor Pierre Ordinaire'in dikkatini çekti ve tıbbi etkisi için kullanılmaya başlandı. Gerçekten de doktor Pierre Ordinaire, İsviçre'ye böyle bir yolculuk yapmıştır. Bir rivayete göre Ordinaire’in reçetesi Couvet'li Henriod kızkardeşlere geçti ve onlar da üretip sağlığa yararlı bir iksir olarak satmaya başladılar, bazılarına göre ise Henriodlar iksiri Ordinaire'in gelmesinden önce üretmeye başlamışlardı. Her durumda, Major Dubied adlı bir girişimci formülü 1797 yılında kızkardeşlerden satın aldı ve oğlu Marcellin ile damadı Henry-Louis Pernod ilk absent damıtımevini Dubied Père et Fils adıyla Couve'de açtılar. 1805'de Fransa'da Pontarlier'de yeni şirketleri Maison Pernod Fils adı altında ikinci işletmelerini açtılar. Pernod Fils, Fransa'da absentin yasaklandığı 1914'e kadar en popüler marka olarak kaldı.
Başlangıçta da söylediğim gibi çıkış noktasında bile efsaneler söz konusu :)
Absent üretimi üç temel aşamada gerçekleşmektedir. Pelin, yeşil anason ve diğer bitkiler daha önceden damıtılmış alkolle karıştırıldıktan sonra üreticinin tercihine göre bir ya da daha fazla damıtılır.Bu içkide standart bir yapım aşaması olmadığı için üreticilere göre farklılıklar gösterebilir,bunlara fazla takılmayın :)
Ama kim yaparsa yapsın ilk aşamada alkol derecesi %72 olan beyaz bir sıvı elde edilir.Aklınızdan geçiyordur şimdi ''bu yeşil değilmiydi ya??'' evet yeşil hatta ''yeşil peri'' olarakta biliniyor.Gelelim yeşilini nerden aldığına çördükotu,melissa,pelin otu gibi bitkiler ile ısıtılıp demlenmesi ile bitkilerdeki krolofil içkiye geleneksel yeşil rengini kazandırır.
Absent 1840'larda Cezayir savaşları sırasında Fransız ordusunda özellikle dizanteri ve bağırsak kurtlarına karşı tıbbi amaçlı olarak yaygın şekilde kullanıldı. Savaş sonrası eve dönen askerler alışıp sevdikleri bu tadı da beraberlerinde taşıdılar ve absentbistrolarda(küçük Fransız barları) hızla yaygınlaştı. 1850'lerden itibaren, absentin altın çağı olarak bilinen III. Napolyon döneminde, Fransa'da absent modası neredeyse bir çılgınlığa dönüştü, binlerce farklı çeşidi ortaya çıktı, zengin kentsoylulardan yoksul sanatçı ya da işçilere kadar tüm sınıfları fethetti ve içki tüketiminde lider hale geldi. 1880lerde büyük ölçekli fabrika üretimi absent fiyatlarının çok düşmesini sağladı. 1910'da Fransızlar yılda 5 milyon litre şaraba karşılık 36 milyon litre absent tüketmekteydi. Bu dönemde Fransa'nın dışında özellikle Orta Avrupa ve bir ölçüde yeni kıta Amerika'da da absent modası yayılmıştır.
Buraya kadar herşey yolunda gözüküyor :) içkinin üretilmesi askerlere ilaç olarak verilmesi insanlar tarafından çok kabul görmesi hemen hemen tüm içkiler için söz konusu olan bir olaydır.Asıl bundan sonrası çok önemli dikkatlice okumaya devam edin EFSANELER BAŞLIYOR...
Efsanelerin en önemli sebebini açıklıyorumm DİKKAT :)
Absentin yaygınlaşmasına engel olmak amacı ile, hem bazı dindar örgütler hem de şarap üreticileri birlikleri tarafından, çeşitli absent karşıtı kampanyalar geliştirildi. 20.yüzyıl başlarında absent ile vahşi suçları ve sosyal yozlaşmaları ilişkilendiren popüler inanışlar artık iyice yerleşmişti. Bu döneme ait bir yazıya göre, absent "insanı delirtir ve katil yapar, epilepsi ve verem getirir, ve binlerce Fransızın ölümünden sorumludur. Erkekleri bir hayvana dönüştürür, kadınları telef eder, çocukları yozlaştırır ve aileyi yıkıp ülkenin geleceğini tehlikeye sokar."
1906'da Belçika ve Brezilya, 1909'da Hollanda, 1910'da İsviçre, 1912'de ABD ve nihayet 1914'de Fransa absent üretimi ve satışını yasakladı. Pernod markası absentin yasaklanmadığı İspanya'da bir fabrika açarak yaşamaya devam ettiyse de çoğu marka bir daha geri dönmemek üzere kayboldu. Öte yandan, küçük üreticilerin pek çoğu özellikle İsviçre'de yeraltına geçerek üretimi sürdürdü.
Yasaklar başlamıştı zavallı absent uzun yıllar insanlardan uzak kaldı ama absentti absent yapanda bu yasaklar değil mi zaten :)
1990'larda bir ithalatçı, absentin tarihsel olarak popülerleşmediği ve hiç yasaklanmadığı Britanya'da absent satışını engelleyen bir düzenleme olmadığını farkettikten sonra Çek Cumhuriyeti'nden absent getirmeye başladı. 1990'larda absent modası bir canlanma yaşadı. Fransa'da 1914 yasağından sonra ilk üretilen absent La Fée Absinthe oldu (2000).
19.yy. sonlarında alkolizm üzerine çalışmalarıyla tanınan psikiyatrist Valentin Magnan, pelinotu yağını hayvanlar üzerinde deneyledi ve bu hayvanların, alkolün etkisinden bağımsız olarak, nöbet geçirdiğini keşfetti. Buna bağlı olarak, az miktarda pelinotu yağı içermesine rağmen, absentin genel alkollü içkilerden daha zararlı olduğu kanısı ortaya çıktı. Daha sonra ise absentin zararının kaynağı, içeriğinde bulunan "thujone" maddesine indirgendi. Magnan, bununla da kalmayıp 250 alkolik üzerinde çalıştı ve absent içenlerin nöbet geçirdiği ve halüsinasyon gördüğünü bildirdi. Modern dayanakların ışığında, deneydeki diğer etkenler ve bağlı olabilecek hastalıkların yeterince göz önünde bulundurulmaması ve Magnan'ın, alkolün ve absentin Fransız ırkını "dejenere" ettiği yönündeki taraflı düşüncesi nedenleriyle, Magnan'ın çıkardığı bu sonuçlar şüphelidir.
Pelin bitkisinde yüksek oranda bulunantujonmaddesi aslen tıbbi amaçlı kullanılır ve ada çayı, ardıç, meyan, nane gibi bitkilerde de bulunur. İyileştirici özellikteki bu maddenin aşırı yüksek dozlarının tehlikeli yan etkileri bildirilmiştir.
Meşhur ilk efaneye geçelim; olay şöyle gelişiyor :) 20. yüzyılın başlarında Lozan'da yaşayan alkolik masum köylü :) Absent'in dozunu kaçırarak tüm ailesini kurşuna dizerek öldürür.Tabikide şarap üreticilerinin ve dindarların ekmeğine yağ süren bu olay Absent'in yasaklanmasının sebebidir.Fakat olayın gerçek yüzüde şöyle; bizim masum alkolik köylü ''Jean Lanfray'' günde ortalama 5 litre şarap içip cila olarak bir iki kadeh Absent içermiş yinede kabak bizim Absent'in başında patlamış :)
Absent'in sabıka dosyasındaki en önemli ikinci olaydaki kahramanımızda hala ününü kaybetmemiş olan Fransız olan ''Van Gogh'' adlı bir ressamdır.Ressamımız Absent tüketmeyi seven bir kişiymiş,günlerden bir gün resim yapıp Absent'ini içerken zihni bulandığı ve halüsinasyon gördüğü için kendi kulağını kesmiş,bu olayla Absent tabiri caizse içki dünyasından aforoz edilmiştir.
Aforoz edilen bu yaramaz çocuk küllerinden doğarak ve hakkındaki bu kadar efsaneye karşılık bana göre büyük bir pazarlama stratejisi ile günümüzün yine popüler bir içkisi haline getirilmiştir.Popülerliğinin bence kendine has bir kaşıkla hazırlanarak ve yakılarak servis edilmesi insanlar için daha cazip bir hale geliyor.
Gelelim Absent içme adabına ve Absent kokteylerine :)
Absent'in kendine has delikli bir kaşığı vardır.Bu kaşık neye yarar onu anlatayım.Bardağa Absent kaşığı yerleştirilir ve üzerine 1 adet kesme şeker konulur ve şekerin üzerine gelicek şekilde Absent bardağa konur ve kaşığın üstündeki şeker yakılır yanan şeker Absent etkisi ile eriyerek içkinin içine akar yanma bittiğinde kalan şeker içkiye ilave edilir yaklaşık bir parmak soğuk su ilave edilerek karıştırıldıktan sonra keyifle Absent içilir.Burda dikkat edilmesi gereken iki önemli konu var,malum yüksek alkollü bir içki ve ateşle yaklaştığınız için şekeri yakarken oldukça dikkatli olun ateşi içkiye çok yaklaştırırsanız parlama yapabilir.İkinci konuda ateş sönmeden içmeye başlamayın yoksa ağzınızda parlama yapar ve yanarsınız benden söylemesi :) Bu arada absent kaşığı genelde içki ile satılıyor tedarik edebilirsiniz ama Absentiniz var ama kaşığınız yok nasıl yani içemiyecekmiyiz yani diye düşünenlere küçük bir tüyo vereyim bardağa uygun büyüklükte bir çatal kullanabilirsiniz :)
Daha önce görmemiş olanlar için;
Absinth Dream;
5cl Cin
1cl Ameretto
2 cl Ananas suyu
1 cl Limon suyu
Birkaç damla Absent
Tüm malzemler shakerda karıştırılarak servis edilir.Garrniş olarak bir dilim lime kullanabilirsiniz renk uyumu açısından
Absinth Hammer;
4cl Votka
1cl Absent
3cl Taze Portakal suyu
2cl Greyfrut suyu
Tüm malzemeler shakerda karıştırılarak servis edilir.Bu kokteyl bayanlar tarafında daha fazla tercih ediliyor genelde garniş olarak taze nane yaprağı kullanılabilir.
Abyssinth;
3cl Limon Votka
3cl Rom
1cl Bols Blue Curaçao
1cl Absent
Limon suyu
Malzemeleri sırasıyla servis edeceğiniz bardağa koyarak buz ile karıştırıp servis edebilirsiniz.Garniş olarakta twist şeklinde portakal kabuğu kullanabilirsiniz.
Absent Mojito
4cl Rum
1cl Limon suyu
1 kaşık Esmer şeker veya ½ Şeker şurubu
1 adet Kesme şeker
Soda veya Sprite
Absent
Nane
Highball bardağına 8-10 adet nane ve esmer şeker konulur ve tokmak ile ezilir.Üzerine rom ilave edilir.Daha sonra bardak kırık buzla doldurularak isteğe göre soda veya sprite ilave edilir,bardağın üstüne kesme şeker konur üzerine yarım cl kadar Absent dökülüp yakılır.
Maja Absent Momo
4cl Votka
1cl Limon suyu
1 kaşık Esmer şeker veya ½ Şeker şurubu
1 adet Kesme şeker
Tonik
Absent
Nane
Highball bardağına 8-10 adet nane ve esmer şeker konulur ve tokmak ile ezilir.Üzerine votka ilave edilir.Daha sonra bardak kırık buzla doldurularak isteğe göre soda veya sprite ilave edilir,bardağın üstüne kesme şeker konur üzerine yarım cl kadar Absent dökülüp yakılır.
Coca-Cola’nın ‘sürdürülebilirlik’ alanında gerçekleştirdiği projelerinin uluslararası örneklerinden biri olan Emeco 111 Navy Chair’in Türkiye lansmanı, dünyaca ünlü tasarımcı ve projenin yaratıcısı Bruce Mau’nun onur konuğu olduğu bir davet ile 17 Ocak 2012 Salı günü Maja Davet 'in ikramları ile Ortaköy Mozaik Showroom’da gerçekleştirildi.
Proje kapsamında aynı zamanda 111 Navy Chair’in Türkiye’ye uzanan yolculuğunun anlatıldığı ‘Çek Bir Sandalye’ adlı instagram sergisinin açılışının da yapıldığı geceye tasarım, moda, sanat, reklam ve cemiyet hayatından birçok tanıdık isim katıldı.
Bu özel gecede Maja Barından birbirinden enfes kokteyller misafirler ile buluştu :)
Gecenin kokteylli Long Island Ice Tea oldu...
Long Island Ice Tea içinde barın beş beyazı bulunuyor.Yani :) Rom,Tekila,Cin,Votka,Triple Sec,Limon suyu ve tabikide vazgeçilmez olanı buz gibi bir Coca Cola...
İçinde barındırdığı bu kadar yüksek alkole rağmen Long Island Ice Tea nin bilinenin aksine hafif olması makbuldür.İçimi kolay ve güzel bir kokteyldir.
Bu Pazar herzamankinden farklı olarak içki ve kokteyl sanatı dışında bir konu seçtim sizler için :)
Bugünkü konumuz ''BARDAK'' acaba bardak olmasaydı kokteyllerimizi neye koyardık ya da neden bazı içkilerin özel bardağı var hiç düşündünüz mü???
Öncelikle konumuza başlamadan bardağın doğuşu hakkında kısa bir şehir efsanesiyle başlayalım;
''Bazı kaynaklara göre,bu keşfin onuru eski Fenikelilere verilmektedir. Sözde bir geminin mürettebatı, Suriye'deki bir nehrin ağzında karaya çıkmış. Yemek pişirmek için hazırlık yaptıklarında,kaplarını desteklemek, üzerine oturtmak için taş bulamamışlar. Geminin ambarındaki-bir cins sodyum bileşimi olan-güherç ile kalıplarından yararlanmayı düşünmüşler.
Ateş güherçileyi eritmiş,çevredeki kumla karışan eriyik sodyum bileşiği, sıvı cam halinde akmağa başlamış.
Bu söylenti ne ölçüde doğrudur, gerçeğe uyarlığı nedir kesinlikle bilemeyiz. Fakat Suriye'nin cam yapımının eski kaynaklarından biri, belki de birincisi olduğu gerçektir. Ticaret konusunda ünü dünyayı tutmuş Fenikeliler, Akdeniz çevresindeki bütün ülkelere camdan yapılmış şeyler satarlardı. ''
Fenikelilere ilham verdikleri için sonsuz teşekkürlerimi sunuyorum bir gurmand olarak :)
Bu ilhamla yola çıkmış birçok tasrımcı günümüze kadar birçok bardak tasarlayıp insanoğluna sunmuş kabul gören ve görmeyenler olmuştur.Sizlere hangi içki hangi bardakta ve neden o bardakta içilmesi gerektiğini biraz daha detaylı olarak anlatmaya çalışacağım.
ŞARAPLAR
Renk ve berraklığını rahatça gözükebilmesi için ve özellikle tadım yapacaksanız kadehinizin desensiz ve düz olması ilk tercih sebebidir.Genel olarak tüm şarap kadehleri hafif konik biçimde olmalıdır.Tabi bir de şarap üzümünün çeşidine göre de kadehler farklılık gösterir.
Beyaz şarap kadehleri kırmızıya nispeten daha küçük kadehlerde içilir çabuk ısnmaması için, aşağıdaki resimde farkedeceğiniz üzere üzüm çeşitlerinin kadehlerde nasıl farklı şekiller getirdiğini göreceksiniz.
Kırmızı şaraplar ise aroma buklelerini toplamak için daha büyük kadehlerde servis edilir.Bunun bir sebebi de havalandırılmamış şarapların havalandırmasını hızlandırarak şarabı daha iyi içilmesini sağlamaktır.
Şampanva ve köpüklü şarap kadehleri uzun ve dar ağızlı olurlar bunun sebebi ise gazın havayla temasını azaltarak gaz yoğunluğunun çabuk kaybolmasını geciktirecektir.Likör ve portlar ise daha küçük bardaklarda içilir sebebi ise hem yemek sonrası içildikleri için hemde diğer içkilere nazaran daha fazla şeker barındırdıkları için.
Gelelim dünyanın en saygın içkisi olan Viskiye :)
Viski bildiğiniz gibi dünyanın neresine giderseniz gidin konik bardak ile servis edilir sebebide rahatça içine buz atılabilmesidir.Tabi bu bazı yerlerde farklılık gösterir nasıl derseniz; özel maltlar bazı yerlerde konyak bardağında veya vintage port bardağında maltta gösterilen saygıdan ve tabikide buzsuz servis edildiğinden bu bardaklar ile servis edilir.
Konyak bardağı balon biçimindedir sebebi ise avuç içinde tutulup ısıtılarak konyaktaki tüm kokuları ortaya çıkararak yavaş yavaş tüketilmesindendir.
Başlıca içkilerin kadehleri aşağı yukarı bu şekillerde bu listeyi oldukça uzatmak mümkün sizleri fazla sıkmamak için burada kesiyorum :)
Aslında bunlar öngörülen kadehler,kişisel zevkler devreye girdiğinde ne içtiğinizin yada hangi kadehte içtiğinizin pek fazlada önemi yok bence...
